Tun shekaru masu yawa, mutane na tambayar wata babbar tambaya mai ban mamaki:
“Yaya ƙarshen duniya zai kasance?”
Shin duniya za ta:
fashe ne?
ta daskare?
ko kuma komai zai shuɗe cikin duhu?
Masana kimiyya na ci gaba da gudanar da bincike domin fahimtar yadda duniya ta fara — da kuma yadda za ta ƙare.
Sai dai har yanzu akwai abubuwa masu yawa da ba a tabbatar da su ba.
Yadda Duniya Ta Fara
A cewar NASA, duniya na nufin:
dukkan sararin samaniya,
taurari,
lokaci,
da duk abin da ke cikinsa.
Mafi shahararren bayani game da yadda duniya ta fara shi ne abin da ake kira:
Big Bang Theory
Masana na ganin cewa:
kimanin shekaru biliyan 13.8 da suka wuce, duniya ta fara ne daga wani ƙaramin wuri mai matuƙar zafi da ƙarfi.
Sai daga baya:
duniya ta fara faɗaɗa,
taurari suka fara samuwa,
galaksi suka bayyana,
sannan aka samu duniyoyi irin tamu.
Abin mamaki shi ne:
har yanzu duniya na ci gaba da faɗaɗa.
Amma Yaya Za Ta Ƙare?
Masana sun gabatar da nazarce-nazarce daban-daban kan abin da zai iya faruwa a ƙarshen duniya.
Ga wasu daga cikin manyan hasashe uku da aka fi magana a kansu.
1. Great Freezing — Lokacin da Komai Zai Daskare
Wannan shi ne ɗaya daga cikin hasashen da masana da dama ke ganin ya fi yiwuwa.
A wannan yanayi:
duniya za ta ci gaba da faɗaɗa,
taurari za su ƙara yin nesa da juna,
haske zai ragu,
sannan zafi zai shuɗe.
Daga ƙarshe:
taurari za su mutu,
babu sabon haske,
komai zai zama sanyi da duhu.
Ana kiran wannan:
“Heat Death” ko “Great Freezing”.
Masana na cewa:
idan duniya ta kai wannan matsayi:
babu motsi,
babu canji,
babu rayuwa.
Komai zai tsaya cak.
Farfesa Raul Abramo ya bayyana wannan yanayi da cewa:
“Duniya za ta zama kamar maƙabarta mai sanyi.”
Me Ya Sa Wannan Ke Faruwa?
Saboda:
duniya na ci gaba da faɗaɗa,
taurari na ƙara nesa da juna,
makamashi na raguwa.
A hankali:
zafi zai ɓace,
rayuwa ba za ta yiwu ba.
Sai dai masana sun ce wannan ba zai faru nan kusa ba.
Ana magana ne kan:
triliyoyin shekaru masu zuwa.
2. Big Rip — Lokacin da Duniya Za Ta Tarwatse
Wani hasashe mai ban tsoro shi ne:
duniya za ta tarwatse gaba ɗaya.
Masana sun danganta wannan da wani abu da ake kira:
Dark Energy
Wani irin makamashi ne da masana suka gano a shekarun 1990 wanda ake ganin:
yana sa duniya ƙara faɗaɗa cikin sauri.
NASA ta ce:
babban kaso na duniya na ɗauke da wannan makamashi.
Idan wannan makamashi ya yi ƙarfi sosai:
galaksi za su rabu,
taurari za su rushe,
duniyoyi za su tarwatse,
har ma ƙwayoyin zarra za su watse.
Wannan shi ake kira:
“Big Rip”.
A wannan yanayi:
komai zai ruguje saboda ƙarfin faɗaɗawar duniya.
Shin Wannan Tabbatacce Ne?
A’a.
Masana sun ce:
har yanzu ba a da cikakkiyar hujja kan yadda dark energy ke aiki ba.
Saboda haka:
Big Rip har yanzu hasashe ne na kimiyya.
3. Big Crunch — Lokacin da Duniya Za Ta Koma Wuri Guda
Wani nazari kuma na cewa:
watakila faɗaɗawar duniya za ta tsaya wata rana.
Sai ƙarfin gravity ya fara:
jan komai baya,
duniya ta fara takurewa.
Daga nan:
taurari za su haɗu,
galaksi za su matse,
sannan duniya ta koma ƙaramin wuri guda.
Ana kiran wannan:
“Big Crunch”.
Wasu masana ma na tunanin:
watakila bayan haka:
za a sake samun wani sabon Big Bang.
Wato:
duniya ta ƙare,
sannan wata sabuwar duniya ta fara.
Shin Duniya Na Iya Sake Haihuwa?
Wannan ra’ayi ne mai ban mamaki da wasu masana ke kira:
cyclic universe.
Wato:
duniya na iya:
faɗaɗa,
rushewa,
sannan ta sake farawa.
Sai dai:
har yanzu babu hujjar da ta tabbatar da hakan.
Shin Za Mu Ga Karshen Duniya?
Amsar masana ita ce:
mai yiwuwa a’a.
Dalili kuwa:
waɗannan abubuwa idan za su faru:
za su ɗauki:
biliyoyin shekaru,
ko triliyoyin shekaru.
Masana na cewa:
rayuwar ɗan Adam da ma duniya tamu:
watakila ba za su kai wannan lokaci ba.
Rana Ma Za Ta Mutu Wata Rana
Masana sun ce:
kimanin shekaru biliyan shida masu zuwa,
rana za ta koma:
“Red Giant”.
Wato:
za ta faɗaɗa sosai.
A lokacin:
zafin rana zai ƙaru,
rayuwa a duniya ba za ta yiwu ba.
Wannan ma yana daga cikin abubuwan da za su iya kawo ƙarshen rayuwa a doron ƙasa.
Abin da Kimiyya Har Yanzu Ba Ta Sani Ba
Duk da ci gaban kimiyya:
har yanzu akwai manyan tambayoyi:
Mene ne dark energy?
Shin akwai wasu duniyoyi?
Shin duniya guda ɗaya ce kawai?
Mene ne ya kasance kafin Big Bang?
Farfesa Alexander Zabot ya ce:
“Har yanzu abubuwa da dama na duniya sirri ne.”
Wannan shi ne dalilin da yasa:
ake ci gaba da bincike,
masana ke ƙirƙirar sababbin hasashe,
da gwaje-gwajen kimiyya.
Duniyoyi Masu Yawa? (Multiverse)
Wasu masana na tunanin:
watakila duniyarmu ba ita kaɗai ba ce.
Ana kiran wannan:
Multiverse Theory.
Wato:
akwai yiwuwar akwai:
wasu duniyoyi daban,
dokoki daban,
ko ma rayuwa daban.
Sai dai:
har yanzu babu cikakkiyar hujja.
Amma wannan ra’ayi na daga cikin abubuwan da suka fi ɗaukar hankalin masana kimiyyar zamani.
Me Wannan Ke Nuna Mana?
Ko da yake waɗannan abubuwa:
suna da ban tsoro,
kuma suna ɗauke da sirri,
amma suna nuna mana girman duniya da ƙarancin abin da ɗan Adam ya sani.
Kimiyya na ƙoƙarin fahimtar:
inda muka fito,
yadda duniya ke aiki,
da inda komai zai dosa.
Amma har yanzu:
akwai tambayoyi da yawa ba tare da amsa ba.
Ra’ayin Gaskiya 2.0
Wani lokaci mutane na tunanin kimiyya tana da amsar komai.
Amma gaskiyar magana ita ce:
har yanzu duniya cike take da sirri.
Binciken kimiyya na koya mana:
yadda za mu tambaya,
yadda za mu bincika,
da yadda za mu fahimci duniya cikin zurfi.
Ko da kuwa ba mu san yadda ƙarshen duniya zai kasance ba,
abu ɗaya a bayyane yake:
rayuwa tana da iyaka,
lokaci na tafiya,
kuma ilimi na ci gaba da faɗaɗa kamar duniya kanta.
📢 Ku Fadi Ra’ayinku
A ganinku:
wane hasashe ne ya fi yiwuwa?
Great Freezing?
Big Rip?
ko Big Crunch?
Ko kuwa kuna ganin akwai wani abu daban da kimiyya ba ta gano ba tukuna?
Ku rubuta ra’ayinku a comment section, sannan ku bi Gaskiya 2.0 domin samun:
sahihan labarai,
ilimin kimiyya cikin sauƙin Hausa,
da tattaunawa mai buɗe tunani.
0 Comments