Daga GASKIYA 2.0 | Siyasa & Tattalin Arziki ,
Zargin da tsohon mataimakin shugaban ƙasa kuma ɗan takarar shugaban ƙasa na jam'iyyar ADC, Atiku Abubakar, ya yi cewa an yi cushe na sama da naira tiriliyan 12 a cikin kasafin kuɗin Najeriya na shekarar 2026 ya sake jefa batun gaskiya da riƙon amana wajen tsara kasafin kuɗi cikin sabon zazzafar muhawara.
Atiku ya yi zargin cewa akwai wasu manyan kuɗaɗe da aka saka cikin kasafin ba tare da cikakken bayani kan abin da za a kashe su ba, yayin da jam'iyyar APC da gwamnatin tarayya suka musanta zargin, suna cewa tsarin kasafin kuɗi yana gudana ne bisa ƙa'idojin doka kuma babu wani abu da ake ɓoyewa.
Mece Ce Ma'anar "Cushe a Kasafi"?
A harkar gwamnati, ana amfani da kalmar "cushe a kasafi" (budget padding) wajen bayyana zargin saka wasu kuɗaɗe, ayyuka ko tanade-tanade cikin kasafin ba tare da cikakken bayani ko hujjar buƙatarsu ba.
Sai dai, ko da an yi irin wannan zargi, tabbatar da cewa an aikata kuskure na buƙatar bincike daga hukumomin da suka dace, tare da nazarin takardun kasafin da kuma bayanan gwamnati.
Majalisar Dokoki Na Da Muhimmiyar Rawa
Masana harkokin kuɗi da shugabanci sun ce Majalisar Dokoki na da alhakin tantance kasafin kuɗi kafin amincewa da shi. Daga cikin ayyukanta akwai:
Nazarin dukkan manyan tanade-tanaden kasafi.
Tambayar ma'aikatu kan yadda za a kashe kuɗi.
Gyara ko cire abubuwan da ba su da hujja idan akwai.
Sa ido kan yadda ake aiwatar da kasafin bayan an amince da shi.
Sun ce wannan tsari yana da muhimmanci wajen tabbatar da gaskiya da amfani da kuɗin jama'a yadda ya kamata.
Muhawarar Siyasa Gabanin Zaɓen 2027
Masu sharhi kan siyasa na ganin cewa irin wannan zargi na iya zama ɗaya daga cikin manyan batutuwan da za su mamaye tattaunawar siyasa kafin babban zaɓen shekarar 2027.
Jam'iyyun adawa na iya amfani da batun wajen neman ƙarin bayani kan yadda ake kashe kuɗin gwamnati, yayin da gwamnati mai ci za ta yi ƙoƙarin kare manufofinta da kuma nuna yadda kasafin ke tallafa wa ayyukan ci gaba.
Abin Da Jama'a Ke Jira
'Yan Najeriya da dama na sa ran ganin:
Bayyananniyar cikakken bayanin yadda za a kashe kuɗin kasafi.
Aiwatar da kasafin yadda aka amince da shi.
Ƙarfafa tsarin sa ido da bincike.
Tabbatar da cewa kuɗin gwamnati sun kai ga ayyukan da suka shafi rayuwar jama'a.
Masana sun ce ƙara bayyana bayanai da sauƙaƙa damar jama'a su fahimci kasafin kuɗi na taimakawa wajen gina amincewa tsakanin gwamnati da al'umma.
Kallon Gaba
Yayin da gwamnatin tarayya ke ci gaba da aiwatar da kasafin 2026, kuma 'yan adawa ke ci gaba da yin tambayoyi kan wasu tanade-tanade, ana sa ran Majalisar Dokoki da hukumomin da ke kula da kuɗaɗen gwamnati za su taka muhimmiyar rawa wajen tabbatar da gaskiya da bin doka.
Batun kasafin kuɗi na iya kasancewa ɗaya daga cikin manyan batutuwan da za su yi tasiri ga tattaunawar siyasa kafin zaɓen 2027, inda masu zaɓe za su ci gaba da tantance yadda gwamnati ke sarrafa albarkatun ƙasa da kuma irin tasirin hakan ga tattalin arziki da rayuwar yau da kullum.
0 Comments